به گزارش روابط عمومی دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، دکتر مریم شهبازی و دکتر حمیدرضا رضایی، اعضای هیئت علمی گروه محیطزیست دانشگاه و اعضای شورای راهبردی کنوانسیون تنوع زیستی کشور، به عنوان نمایندگان جمهوری اسلامی ایران در هفدهمین کنفرانس متعاهدین کنوانسیون تنوع زیستی (COP17) حضور یافتند.
این اجلاس که از ۲۷ مهر تا ۸ آبان ۱۴۰۵ در شهر ایروان، ارمنستان برگزار شد، با حضور نمایندگان ۱۹۶ کشور عضو، سازمانهای بینالمللی، متخصصان و نمایندگان جامعه مدنی برگزار شد. از محورهای اصلی دستور کار این کنفرانس میتوان به ارزیابی میزان پیشرفت جهانی در تحقق اهداف «چارچوب جهانی تنوع زیستی»، شناسایی شکافهای موجود جهت اصلاح استراتژیهای اقدام، تسهیل تقسیم عادلانه منافع حاصل از بهرهبرداری از تنوع زیستی و اطلاعات توالی دیجیتال (DSI) منابع ژنتیکی و مقابله با گونههای مهاجم به عنوان یکی از پنج تهدید اصلی تنوع زیستی اشاره کرد.
در جریان مذاکرات این دوره، موضوع تدوین شیوهنامه تقسیم منافع حاصل از استفاده از اطلاعات توالی دیجیتال (DSI) و تقویت اجرای «هدف سوم» کنوانسیون (حفاظت و بهرهبرداری پایدار) از مباحث کلیدی این اجلاس بود. این سازوکار با هدف هدایت بخشی از منافع حاصل از بهرهبرداری از دادههای ژنتیکی به سمت تحقیق و توسعه، حفاظت از تنوع زیستی و حمایت از جوامع محلی و بومی طراحی شده است.
در این راستا، دکتر شهبازی و دکتر رضایی در جلسات مربوط به تقسیم منافع DSI، ضمن تأکید بر حقوق کشورها، خاطرنشان کردند که اعمال محدودیتهای سیاسی و تحریمهای یکجانبه، دسترسی کشورهای در حال توسعه بهویژه کشورهای دارای تنوع زیستی غنی نظیر ایران را به منابع مالی و فناوریهای ضروری برای حفاظت از تنوع زیستی محدود میکند. این محدودیتها با اهداف بنیادین کنوانسیون تنوع زیستی و حقوق نسلهای آینده در تضاد است.
همچنین با توجه به چالشهای ناشی از تحریمها در انتقال وجوه مالی، نمایندگان ایران پیشنهاد دادند که صندوق کالی برای تسهیم منافع حاصل از اطلاعات توالی دیجیتال (DSI) منابع ژنتیکی، سازوکارهای جایگزینی را برای کشورهایی که به دلیل محدودیتهای سیستم بانکی بینالمللی با چالشهای اجرایی مواجه هستند، طراحی کند. بازنگری در ساختار صندوق کالی و تضمین مشارکت عادلانه و غیرتبعیضآمیز کشورها در نظام مالی صندوق و تقویت شفافیت مالی در فرایند تقسیم منافع یکی دیگر از مواردی بود که نمایندگان ایران بر آن تاکید داشتند. ایشان تصریح کردند با ایجاد توازن میان دسترسی به دادههای ژنتیکی و تقسیم منصفانه منافع، ضمن حفظ مالکیت کشورها بر منابع ژنتیکی خود، میتوان مسیر همکاریهای علمی جهانی و تحقق اهداف حفاظت از تنوع زیستی را هموارتر ساخت.